| ئپا | دەنگ | حەرف | نموونە | مەعلوومات | د دەستپێکا گۆتنان دە |
|---|---|---|---|---|---|
| ʌː | ئا | رئاست، ئاخ | ھەیە | ||
| ɜ | ئە | ھئەڤ، ئەو | ھەیە | ||
| ئەː | ئێ | شئێر، ئێش | کێم ھەیە | ||
| ɘ | ئ | دئران، تئشت | ɪ غەلەت ئە، ژ بۆ "ئی"-کە کن تێ بکارانین! | نینە/کێم ھەیە | |
| ɯ | ئ | تئرش، تئرس، زئمان | پشتی دەنگێن ب /ˤ/ | نینە | |
| ئ | ئ(ی) | چئیا، زئیان، خوارئیە | بەری "ی" (ئەڤ دەنگ تەنێ د "ئی"ئێ دە ھەیە) | ||
| ئː | ئی | سئیر، ئیرۆ | ڤاریانتێن دەڤۆکان یێن ئپایێ کارن ھەبن | کێم ھەیە | |
| ئۆː | ئۆ | رئۆژ | ئپا کارە غەلەت بێ | نینە/کێم ھەیە | |
| ʊ | ئو | کئور | نینە | ||
| ئوː | ئوو | دئوور، ئوور، ئوو | گەلەکی کێم ھەیە |
ژ بۆ ئاریکاریێ ھنەک حەرفێن عەرەبی (بلێڤکرنا د خوەندنا قورعانێ) ژی ھەنە.
| ئپا | دەنگ | حەرف | حەرفا فەرھەنگێ | نموونە | مەعلوومات | عەرەبی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ب | ب | بئاڤ، بئاش | ||||
| بˤ | ب | بئرچی، لەبئتین، بئەردان، بئازدان، بئانی | د حەموو دەڤۆکان دە نینە ئوو د کێم گۆتنان دە ھەیە. | |||
| د͡ʒ | ج | جئار | ||||
| ت͡ʃ | چ | چ | چئەرم | |||
| ت͡ʃˤ | چ | چˤ | چˤئڵ (ھەیوان)، چˤئڵەک | ناڤ: چ-یا قەلەو | ||
| ت͡ʃʰ | چ | چʰ | چʰئیا، چʰئار، چʰئ | ناڤ: چ-یا ھشک/رەق | ||
| د | د | دئەڤەر، دئار | ||||
| ف | ف | فئەرھەنگ | ||||
| ɡ | گ | گئێزەر، گئۆرە | حەرفا ئپایێ ژ یا ئالفابێ جودا یە | |||
| ھ | ھ | ھئەڤال، ھئەری | ||||
| ħ | ھ/ح | ح | حئەری، حئەموو، حئەفت | ح | ||
| ʒ | ژ | ژئ، ئاژئۆنتن | ||||
| ک | ک | ک | کئرن، کئن، کئارین، کئورمانجی، کئەدی | |||
| کˤ | ک | کˤ | کˤئەر (گوھ ناشوغلن)، کˤئەھرک | |||
| کʰ | ک | کʰ | کʰئرین، کʰئرێ، کʰئاش، کʰئوردی | |||
| ل | ل | ل | لئاش، لئێ | |||
| ڵ | ل | ڵ | وەڵئات، ساڵ، ڵئەپ، سˤەڵئک، چˤڵ | |||
| م | م | مئال، مئسˤلمان | ||||
| ن | ن | نئا، خوەندن | ||||
| ŋ | ن(گ) | فەرھەنگ، تˤەنگ | ن ھەرجار بەری گ دبە عŋع | |||
| پ | پ | پ | پئێ، پئێر، پئیر، پئیڤاز | |||
| پˤ | پ | پˤ | پˤئەمبوو، پˤئەنیر | |||
| پʰ | پ | پʰ | پʰئشت، پʰئێش، پʰئاش، پʰئرس | |||
| ق | ق | قئەلەو، قئەحەرین | ||||
| ɾ | ر | خوارئن | ||||
| ر | ر | رئاست، رئوو | د دەستپێکا گۆتنێ دە ر دبە /ر/، ناڤ: ر-یا ھشک/رەق/شداندی | |||
| س | س | سئیر، کوردستان | س | |||
| سˤ | س | سˤ | سˤئست، سˤئفر، سˤئەد، مسˤئلمان | ص | ||
| ʃ | ش | شئەش، ئێش | ||||
| ت | ت | ت | تئە، ھاتئن | ت | ||
| تˤ | ت | تˤ | تˤئەواندن، تˤئاڤک، تˤئا | ط | ||
| تʰ | ت | تʰ | تʰئی | |||
| ڤ | ڤ | ڤئر، ڤئی، ڤئێ | ||||
| و | و | وئر، وئەخت، ھەوئا، وئی، ئەو | ||||
| ʷ | (خ)و | خوئارن، خوئە، خوئەھر | و ھەرجار پشتی خ دبە عʷع | |||
| خ | خ | خئانی، ئاخ | ||||
| ɣ | خ/غ | غ | غئەلەت، غئار، غئەمگین | بێھتر د گۆتنێن ژ ئەرەبی دە ھەیە. د ھنەک دەڤۆکا دە ھنەک گۆتن بوونە "خ". | غ | |
| ژ | ی | یئا، یئێ، پەیئڤین | ||||
| ز | ز | زئەرک، زئارۆک | ||||
| زˤ | ز | زئێر، زئمان | ھێ ل فەرھەنگێ نایێ قەیدکرن. ل سەر "زمان" نە ١٠٠% ئم | |||
| ʕ | ع | ع | عەرد، سەعەت، عاقل | ع | ||
| ʔ | ست-ئوور | ب قاسی کۆ ئەز زانم ئەڤ تەنێ د یەک گۆتنێ دە ھەیە. وەختێ کۆ ئەڤ "دەنگ" تێ، یەک خوە دسەکنینێ. | ء |
بێھتر: کۆنسۆنانتێن پێشکەتی
د دەستپێکا گۆتنان دە ت جاری "ئو" چێنابە. ڤێ تالیێ ھنەک گۆتنێن نوو ھاتنە کۆ ھنەک ئینسان ب "ئو" رە دنڤیسینن لێ دڤێ ئەو ب راستی ب "ئوو" وەرن نڤیساندن ئوو گۆتن. مەسەلا ق"ئونیڤەرسیتە" ئوو "ئونیفۆرمە" غەلەت ئن، دڤێ ببن "ئوونیڤەرسیتە" ئوو "ئوونیفۆرمە".